# Jak działa szwedzka szkoła obowiązkowa (grundskola) — klasy, przedszkole szkolne i zmiany od 2028 r.

- Adres: https://popolsku.se/baza-wiedzy/grundskola-szwedzka-szkola-obowiazkowa-zmiany-2028/
- Rodzaj: poradnik
- Region: cała Szwecja
- Dział: Edukacja i kwalifikacje › System szkolny i szkoła podstawowa (grundskola)
- Stan informacji na dzień: 16.10.2026
- Zweryfikowano: 16.10.2026
- Ostatnia zmiana: 16.10.2026
- Źródła:
  - [Skolverket — Skolplikt och rätt till utbildning (aktualizacja 30.09.2026)](https://www.skolverket.se/styrning-och-ansvar/regler-och-ansvar/ansvar-i-skolfragor/skolplikt-och-ratt-till-utbildning)
  - [Skolverket — Tioårig grundskola (aktualizacja 08.10.2026)](https://www.skolverket.se/forandringar-inom-skolomradet/en-skola-i-forandring/tioarig-grundskola)
  - [Sveriges riksdag — Skollag (2010:800), 10 kap. 3 §](https://www.riksdagen.se/sv/dokument-och-lagar/dokument/svensk-forfattningssamling/skollag-2010800_sfs-2010-800/)
- Cytowanie: „Jak działa szwedzka szkoła obowiązkowa (grundskola) — klasy, przedszkole szkolne i zmiany od 2028 r.”, PoPolsku.se, stan informacji na dzień 16.10.2026, https://popolsku.se/baza-wiedzy/grundskola-szwedzka-szkola-obowiazkowa-zmiany-2028/

---

W Szwecji obowiązek szkolny (**skolplikt**) realizuje się w **förskoleklass** (klasa zerowa), a potem w **grundskola** (szkoła podstawowa) albo w innej szkole obowiązkowej: *anpassad grundskola*, *specialskola* lub *sameskola*. Nauka jest **bezpłatna** — prawo do bezpłatnej nauki chroni konstytucja.

## Kto ma obowiązek szkolny?

- Obowiązek szkolny mają dzieci, które są lub powinny być **zameldowane w Szwecji** (*folkbokförda*).
- Nie dotyczy to dzieci, które **na stałe** (*varaktigt*) przebywają za granicą — także jeśli są zameldowane w Szwecji; czy pobyt za granicą jest stały, ocenia gmina. Nie dotyczy też dzieci, dla których chodzenie do szkoły jest oczywiście niemożliwe.
- **Opiekunowie prawni** (*vårdnadshavare*) odpowiadają za to, żeby dziecko chodziło do szkoły. Jeśli tego nie robią, gmina może wydać nakaz (*föreläggande*), także pod groźbą grzywny (*vite*).

## Od kiedy i do kiedy?

| | Zasada |
|---|---|
| **Początek** | jesienny semestr roku, w którym dziecko kończy **6 lat** |
| **Wcześniejszy start w grundskola** | od jesieni roku 6. urodzin z pominięciem förskoleklass — na wniosek opiekuna, jeśli dziecko jest gotowe (decyduje dyrektor) |
| **Förskoleklass rok wcześniej** | dziecko przyjęte w roku 5. urodzin ma obowiązek obecności (*närvaroplikt*), ale jeszcze nie skolplikt |
| **Odroczenie** (*uppskjuten skolplikt*) | o rok, na wniosek opiekuna i przy szczególnych powodach — np. choroba, urodzenie pod koniec roku albo **krótki pobyt w Szwecji**; decyduje gmina, odwołanie do ÖKN |
| **Koniec** | z końcem wiosennego semestru **10. roku** nauki — zwykle po klasie 9 |
| **Przedłużenie** | o rok, jeśli uczeń nie ukończył najwyższej klasy (np. powtarzał klasę); obowiązek nigdy nie trwa po ukończeniu **18 lat**; decyduje gmina, odwołanie do ÖKN |

Po zakończeniu obowiązku szkolnego można dokończyć ostatnią klasę, a przy nieosiągniętych minimalnych wymaganiach — uczyć się jeszcze **do 2 lat**.

## Zmiana od jesieni 2028 r.: 10-letnia grundskola

Od **jesieni 2028 r.** grundskola stanie się **10-letnia**:

- **förskoleklass przestaje istnieć** jako osobna forma — zastępuje ją nowa **klasa 1**,
- dzieci zaczynają klasę 1 w roku, w którym kończą **6 lat**; jako pierwsze klasę 1 zamiast förskoleklass zaczną **dzieci urodzone w 2022 r.**,
- pozostałe klasy **przesuwają numerację o jeden** — np. dzieci, które miały zacząć klasę 1, zaczną klasę 2, a te, które miały zacząć klasę 9, zaczną klasę 10. Nikt nie przeskakuje klasy, a szkoła kończy się w tym samym wieku co dziś,
- według nowego brzmienia ustawy o szkolnictwie etapy to: **lågstadium** (klasy 1–4), **mellanstadium** (5–7) i **högstadium** (8–10),
- nowe programy nauczania obowiązują od jesieni 2028 r. dla większości uczniów; uczniowie, którym zostaje rok lub dwa lata nauki, kończą według obecnych programów,
- anpassad grundskola też będzie 10-letnia, specialskola — 11-letnia, a sameskola — 7-letnia.

Zapis do szkoły i wybór szkoły załatwiasz w gminie (*kommun*), w której mieszkasz.

Poradnik opiera się na informacjach Skolverket o obowiązku szkolnym i 10-letniej grundskola oraz na ustawie o szkolnictwie (skollagen 2010:800) w serwisie Riksdagu.