# Odszkodowanie dla ofiar przestępstw w Szwecji — skadestånd i brottsskadeersättning od państwa

- Adres: https://popolsku.se/baza-wiedzy/odszkodowanie-ofiary-przestepstwa-szwecja-brottsskadeersattning/
- Rodzaj: poradnik
- Region: cała Szwecja
- Dział: Prawo i konsumenci › Policja i bezpieczeństwo
- Stan informacji na dzień: 18.10.2026
- Zweryfikowano: 18.10.2026
- Ostatnia zmiana: 18.10.2026
- Źródła:
  - [Brottsoffermyndigheten — Brottsskadeersättning](https://www.brottsoffermyndigheten.se/sok-ersattning/brottsskadeersattning/)
  - [Brottsoffermyndigheten — Nya regler för brottsskadeersättning (od 1.09.2026)](https://www.brottsoffermyndigheten.se/sok-ersattning/nya-regler-for-brottsskadeersattning/)
  - [Brottsoffermyndigheten — Hur ansöker jag om brottsskadeersättning?](https://www.brottsoffermyndigheten.se/sok-ersattning/brottsskadeersattning/hur-ansoker-jag/)
  - [Brottsoffermyndigheten — Hur mycket ersättning kan jag få?](https://www.brottsoffermyndigheten.se/sok-ersattning/brottsskadeersattning/hur-mycket-ersattning-kan-jag-fa/)
  - [Polisen — Ersättning och skadestånd](https://polisen.se/utsatt-for-brott/ersattning-och-skadestand/)
- Cytowanie: „Odszkodowanie dla ofiar przestępstw w Szwecji — skadestånd i brottsskadeersättning od państwa”, PoPolsku.se, stan informacji na dzień 18.10.2026, https://popolsku.se/baza-wiedzy/odszkodowanie-ofiary-przestepstwa-szwecja-brottsskadeersattning/

---

Jeśli w Szwecji padniesz ofiarą przestępstwa, możesz dostać pieniądze z trzech źródeł: **odszkodowanie od sprawcy** (*skadestånd*) zasądzone przez sąd, wypłatę z **własnego ubezpieczenia** albo **odszkodowanie od państwa** (*brottsskadeersättning*), które przyznaje **urząd ds. ofiar przestępstw** (*Brottsoffermyndigheten*). Prawo do odszkodowania od państwa mogą mieć zarówno osoby mieszkające w Szwecji, jak i przebywające tu czasowo — jako turyści, w pracy lub na studiach.

## Krok 1: zgłoś przestępstwo na policję

Zgłoszenie na policję (*polisanmälan*) jest warunkiem odszkodowania od państwa. Jeśli chcesz żądać odszkodowania od sprawcy, policja radzi poruszyć to **już przy zgłoszeniu**. W większości przypadków **prokurator** (*åklagare*) ma obowiązek pomóc ci zgłosić żądanie odszkodowania w procesie, a o tym, czy ci się należy, decyduje sąd.

Zachowuj **paragony** za wydatki związane z przestępstwem i kopię swoich żądań — mogą być potrzebne.

### Za co można żądać odszkodowania od sprawcy

Policja podaje przykłady: zniszczone ubranie, wybity ząb, koszty leczenia, skradzione pieniądze, ból i cierpienie (*sveda och värk*) oraz naruszenie godności (*kränkning*).

## Krok 2: kto płaci zasądzone odszkodowanie

- W pierwszej kolejności płaci **sprawca**. Gdy sprawca ma mniej niż 18 lat, możesz żądać odszkodowania także od jego rodziców, jeśli sprawują nad nim opiekę.
- Czasem sąd postanawia, że całość lub część odszkodowania wypłaci **policja** z pieniędzy przepadłych na rzecz państwa — wtedy jest to napisane w wyroku, a policja kontaktuje się listownie i prosi o numer konta. Policja w takim przypadku nie wypłaca odsetek.
- Gdy sprawca nie płaci, możesz skorzystać z pomocy **urzędu egzekucyjnego** (*Kronofogden*) albo — zależnie od daty aktu oskarżenia — zwrócić się bezpośrednio do Brottsoffermyndigheten (zob. niżej).

### Nowe zasady od 1 września 2026 r.

Od 1 września 2026 r. zmieniły się przepisy o wypłacie odszkodowania od państwa. Liczy się data **wniesienia aktu oskarżenia** (*åtal*):

| Akt oskarżenia wniesiony | Co robisz |
|---|---|
| **przed 1 września 2026 r.** | obowiązują dawne zasady — najpierw trzeba wystąpić do **Kronofogden** o pomoc w ściągnięciu odszkodowania od sprawcy |
| **1 września 2026 r. lub później** | możesz wybrać, czy zwracasz się do **Brottsoffermyndigheten**, czy do **Kronofogden**; zniesiono wymóg, by w pierwszej kolejności kierować żądanie zapłaty do sprawcy |

Akt oskarżenia wnosi się, gdy prokurator składa w sądzie wniosek (*stämningsansökan*). Datę znajdziesz w wyroku pod nagłówkiem *Yrkanden*; w razie wątpliwości zapytaj sąd.

## Krok 3: sprawdź ubezpieczenie

Odszkodowanie od państwa nie należy się, jeśli otrzymano już **pełne** odszkodowanie od sprawcy albo z ubezpieczenia. Kwoty otrzymane częściowo Brottsoffermyndigheten **odlicza** od swojego świadczenia.

Według policji **ubezpieczenie domowe** (*hemförsäkring*) może pokrywać szkody z przestępstw, np. kradzież, napaść, pobicie czy gwałt, a **ubezpieczenie od następstw nieszczęśliwych wypadków** (*olycksfallsförsäkring*) — szkody na zdrowiu. Szkodę zgłoś ubezpieczycielowi jak najszybciej po zdarzeniu.

## Odszkodowanie od państwa (brottsskadeersättning)

### Kiedy przysługuje

- gdy **skazany sprawca nie może zapłacić** odszkodowania, a ubezpieczenie nie daje pełnego pokrycia,
- gdy **sprawca jest nieznany** — wtedy musi istnieć jakieś postępowanie, np. **dochodzenie policji** (*förundersökning*), z którego wynika, że szkoda powstała w wyniku przestępstwa.

Państwo pokrywa przede wszystkim **szkody na osobie** i **naruszenie godności**; możliwości odszkodowania za szkody w mieniu są ograniczone.

### Termin: 3 lata

Wniosek musi dotrzeć do Brottsoffermyndigheten w ciągu **trzech lat** od dnia, w którym:

- popełniono przestępstwo — jeśli nie wszczęto dochodzenia,
- dochodzenie umorzono, albo
- wyrok się uprawomocnił.

**Dziecko** pokrzywdzone przestępstwem może zawsze złożyć wniosek do swoich **21. urodzin**.

### Ile można dostać

| Pozycja | Zasada lub kwota |
|---|---|
| Utracony dochód (*inkomstförlust*) | różnica między dochodem, który byłby bez szkody, a dochodem po szkodzie |
| Ból i cierpienie (*sveda och värk*) | **3 200 SEK miesięcznie** (2026) w czasie zwolnienia lekarskiego; bez zwolnienia — częściowe świadczenie przy udokumentowanych medycznie dolegliwościach |
| Naruszenie godności (*kränkning*) | najniższy poziom **8 000 SEK**, bez górnej granicy |
| Trwała szkoda (*bestående skada*) | np. blizna lub pogorszenie wzroku — kwota zależy od rodzaju szkody |

Przy *kränkning*: jeśli sąd ustalił, ile sprawca ma zapłacić, Brottsoffermyndigheten nie może przyznać mniej, ale może przyznać więcej. Za kradzież, oszustwo czy uszkodzenie mienia zwykle nie ma odszkodowania za *kränkning*; za zniewagę lub zniesławienie — nie ma, chyba że zniesławienie uznano za ciężkie.

Utraty dochodu z powodu wezwania na policję lub do sądu Brottsoffermyndigheten nie pokrywa — zwrot tych kosztów możesz uzyskać od policji lub sądu.

### Jak złożyć wniosek

- **Przez internet** — z osobistą e-legitymacją (np. BankID). Formularz można zapisywać, ale nie zapisuje się automatycznie; zapisany wniosek jest przechowywany najwyżej **5 dni**. Załączniki możesz dodać w formularzu.
- **Na papierowym formularzu wysłanym pocztą** — wniosku nie można wysłać e-mailem, bo urząd potrzebuje podpisanego oryginału. Formularz wydrukujesz ze strony urzędu, zamówisz telefonicznie albo dostaniesz na policji, w sądzie, u adwokata, w organizacji pomocy ofiarom (*brottsofferjour*) lub w schronisku dla kobiet (*kvinnojour*).
- Zwykle **nie trzeba dołączać dokumentów** — dochodzenie policji i wyrok urząd pobiera sam. Rachunki czy zaświadczenia lekarskie możesz dosłać. Nie wysyłaj danych wrażliwych e-mailem.
- Za **dziecko poniżej 18 lat** wniosek składa opiekun (przy wspólnej opiece — oboje opiekunowie; w niektórych sytuacjach wystarczy jeden, np. gdy drugi popełnił przestępstwo wobec dziecka).
- **Bezpłatną pomoc** w złożeniu wniosku dają Brottsoffermyndigheten, policja, prokuratura, sądy, *brottsofferjour* i *kvinnojour*. Prywatne firmy pobierają za pomoc część wypłaconej kwoty.

Telefon informacyjny Brottsoffermyndigheten: **090‑70 82 00**, wybór 4.

## Przestępstwo za granicą

Osoby mieszkające w Szwecji, które padną ofiarą przestępstwa za granicą, np. podczas tymczasowej pracy lub urlopu, również mogą mieć prawo do *brottsskadeersättning*. Odszkodowania można szukać zarówno w kraju, w którym popełniono przestępstwo, jak i w Szwecji.

## Najważniejsze w skrócie

- Zgłoś przestępstwo na policję i od razu zaznacz, że chcesz żądać odszkodowania.
- Płaci najpierw sprawca; przy aktach oskarżenia od 1 września 2026 r. możesz od razu wybrać Brottsoffermyndigheten zamiast Kronofogden.
- Sprawdź ubezpieczenie domowe i wypadkowe — pełna wypłata z ubezpieczenia wyklucza odszkodowanie od państwa.
- Wniosek do Brottsoffermyndigheten: w ciągu 3 lat (dzieci do 21. urodzin), przez internet lub pocztą.

Poradnik opiera się na stronach Brottsoffermyndigheten i Polismyndigheten.